Drie kopzorgen voor de volgende paus
Het verdwijnen van het katholieke geloof in Europa, het islamitisch fundamentalisme en de biotechnologie zijn de drie grootste zorgen voor de volgende paus. Dat schrijft pausbiograaf George Weigel in een bijdrage in The Washington Post.

Volgens Weigel is het een misvatting dat het eerstkomende conclaaf zal gaan over de bekende thema's als abortus, homoseksualiteit, vrouwelijke priesters of het celibaat. De verwachting leeft dat de kardinalen, verdeeld in een conservatief en een progressief kamp, hierover zullen bakkeleien, aldus Weigel.

"Het zal niet zo gaan. Johannes Paulus II heeft niet zijn persoonlijke opinies in kerkelijke leer omgezet. Hij heeft de gevestigde leer van de katholieke Kerk onderwezen. Die leer gaat het komende pontificaat niet veranderen, noch in de tien pontificaten die erop volgen. Pausen zijn de dienaars van de leer, niet haar meesters."

Verdamping
Volgens Weigel is Europa bezig met een "demografische zelfmoord" doordat geen enkel Europees land voldoende geboorten heeft om de bevolking op peil te houden. Tegelijkertijd heeft de katholieke kerkbetrokkenheid "een historisch dieptepunt bereikt". De schrijver van Witness to hope wijst erop dat deze twee feiten samenhangen. "Europa stevent af op een demografische ramp omdat het in een ernstige morele crisis verkeert. Die crisis is het gevolg van een radicale secularisatie die het gevoel verantwoordelijk te zijn voor de toekomst aantast." Zelfs een Europa-toegewijde paus als Johannes Paulus II is er niet in geslaagd de Kerk in het 'Oude Europa' nieuw leven in te blazen. "Wat het volgende pontificaat kan doen aan de ineenstorting van het katholicisme in haar culturele vaderland is een omvangrijke, dringende en een onzekere kwestie voor het komende conclaaf en voor de toekomst van het Westen", meent de Amerikaan Weigel.

Radicale islam
Het Vaticaan heeft er lange tijd niet van willen horen, maar de 21e eeuw zal gedomineerd worden door de clash of civilizations tussen katholicisme en islam. Maar de kardinalen zijn zich bewust dat er wereldwijd twee cultureel assertieve religies bestaan. Daarvan is er één, in radicale vorm, de onverzoenlijke vijand van de godsdienstvrijheid, die de katholieke Kerk al decennia zo sterk benadrukt.

De vraag is volgens Weigel hoe de Kerk in dialoog met de islam die religieuze leiders kan versterken die een authentiek islamitische religieuze tolerantie voorstaan.

Biotechnologie
De Kerk is blij met de toegenomen kennis van de genetica en de mogelijkheden die deze biedt voor de geneeskunde. Tegelijkertijd keert zij zich tegen bepaalde ingrepen in het menselijk leven. Haar argumenten worden echter door lang niet iedereen gedeeld. De grote vraag zal zijn hoe de Kerk in dialoog kan blijven en de mensheid ervoor kan behoeden de volgende eeuw in Aldous Huxley's Brave New World te belanden.

Verwachtingen
Johannes Paulus II heeft het pausschap een nieuwe invulling gegeven als ambt van wereldwijde religieuze presentie en moreel getuigenis. Volgens Weigel is Karol Wojtyla er meer in geslaagd een robuust en vurig katholicisme neer te zetten dan dit in de praktijk ingang te doen vinden. De man die Johannes Paulus II opvolgt zal beide moeten doen: de Kerk naar de wereld brengen en de kerkelijke discipline hervormen.

De kiesgerechtigde kardinalen wacht de loodzware taak een opvolger te kiezen voor een historische geweldenaar. Alles bij elkaar kon het komende conclaaf wel eens een zeer langdurige geschiedenis worden. "En misschien wel heel verrassend", aldus de wereldvermaarde pauskenner. (JP)

Paus aangeklaagd door moslimactivist

Hilversum (Van onze redactie/BBC) 1 maart 2004 – De moslimactivist Adel Smith heeft Johannes Paulus II, kardinaal Ratzinger en andere kerkleiders afgelopen weekend aangeklaagd. Smith meent dat zij met hun opmerkingen over de superioriteit van het christendom de Italiaanse grondwet overtreden.

Kruisbeeld
Activist Smith is president van de radicale Unie van Mosilms in Italië. Eind vorig jaar kwam hij in het nieuws toen hij via de rechtbank een verbod op kruisbeelden op de school van zijn probeerde af te dwingen.

Wet overtreden
Nu stapt Smith weer naar de rechter. Hij klaagt de paus en andere hoge kerkleiders aan omdat zij de wet die de gelijkheid van alle religies garandeert, hebben overtreden. Italië is officieel een seculiere staat maar grotendeels rooms-katholiek.

Paus
Smith valt over een passage uit het boek van de paus uit 1994 Over de drempel van de hoop. Hierin schrijft de paus dat de "rijkdom van God’s Zelf-Openbaring" in het Oude en Nieuwe Testament door de islam terzijde wordt geschoven.

Ratzinger
De zaak richt zich ook tegen kardinaal Joseph Ratzinger. In 2000 heeft hij in een document geschreven dat de gelovigen van andere religies zich in vergelijking met katholieken in een "ernstig gebrekkige situatie" bevinden als het op hun verlossing aankomt. Het Vaticaan heeft nog niet gereageerd op de beschuldigingen.